OM — voluit Officine Meccaniche — is een van die Italiaanse automerken die buiten Italië nauwelijks bekendheid geniet, maar bij kenners van de vroege motorsport een vaste plaats inneemt. Het merk bouwde tussen 1918 en 1934 personenwagens die technisch verfijnd waren voor hun tijd, en die in races zoals de Mille Miglia uitstekende resultaten behaalden.
Industriële wortels in Brescia
De naam Officine Meccaniche dekte aanvankelijk een veel bredere lading dan auto’s alleen. Het bedrijf, gevestigd in Brescia en later ook in Milaan, had zijn oorsprong in de zware industrie: het produceerde locomotieven, scheepsmotoren en industriële machines. Aan het einde van de Eerste Wereldoorlog zochten veel Europese fabrikanten naar nieuwe afzetmarkten voor hun industriële capaciteit, en de opkomende auto-industrie bood die kans.
In 1918 begon OM met de productie van personenwagens, waarbij het de fabriek en kennis overnam van het failliete automerk Zust. De vroege OM-modellen droegen dan ook nog sporen van de Zust-ontwerpen, maar de ingenieurs van OM verfijnden deze snel tot iets eigenlijks.
De sportwagens die de Mille Miglia wonnen
OM’s grootste roem ligt in de motorsport. In 1927, bij de allereerste editie van de Mille Miglia — de legendarische 1.000-mijlsrace over Italiaanse wegen — eindigden OM-wagens op de eerste drie plaatsen. Dit was een buitengewone prestatie voor een betrekkelijk klein merk, en het vestigde OM’s naam als serieuze bouwer van snelle, betrouwbare wagens.
Het model dat deze successen boekte, was de OM 665 Superba, uitgerust met een zescilinder motor van circa 2.200 cc. De wagen woog relatief weinig en was gedegen gebouwd, wat hem ideaal maakte voor de uitputtende omstandigheden van de Mille Miglia. De combinatie van snelheid, betrouwbaarheid en rijderskwaliteiten maakte hem competitief tot ver in de vroege jaren dertig.
Technische kenmerken van de OM 665
De OM 665 Superba was in meerdere configuraties leverbaar, van open tourers tot gesloten berlines. De motor was een 2.234 cc zescilinder lijnmotor met bovenliggende nokkenas, geavanceerd voor die tijd. De vermogensuitvoer varieerde afhankelijk van de versie, maar lag doorgaans tussen de 40 en 60 pk. De wagens hadden een solide chassis van staal en gebruik van hydraulische remmen — lang niet vanzelfsprekend in het late interbellum.
OM bood zijn wagens aan in kleine series, wat de prijs relatief hoog hield. De klantenkring bestond daardoor voornamelijk uit welgestelde enthousiastelingen en racerijders, eerder dan een brede publiek.
Fusie en het einde van de personenwagen
In 1928 fuseerde OM met Fiat, waarmee de onafhankelijke koers van het merk eindigde. Fiat zag meer in de bedrijfsvoertuigentak van OM dan in de personenwagens. De productie van personenwagens werd geleidelijk afgebouwd en tegen 1934 volledig gestaakt. OM bleef daarna als merknaam bestaan voor vrachtwagens en bedrijfsvoertuigen, die geproduceerd werden onder Fiat-vleugels.
De vrachtwagendivisie van OM bleef decennialang actief. In 1975 werd ook die tak volledig in Fiat geïntegreerd, waarmee de naam OM definitief uit het productieportfolio verdween.
Erfenis en collectorswaarde
Overgebleven exemplaren van de OM 665 Superba zijn gezocht verzamelobjecten. Ze verschijnen regelmatig in concoursen en veteranenrally’s, waaronder de historische Mille Miglia die jaarlijks in Brescia plaatsvindt. De band met de beginedities van die race geeft OM-wagens een bijzondere historische lading, die hun waarde op de verzamelmarkt aanzienlijk vergroot.
Veelgestelde vragen over OM automerk
Wat staat OM voor?
OM staat voor Officine Meccaniche, een Italiaans bedrijf dat begon als fabrikant van locomotieven en industriële machines voordat het in 1918 startte met de productie van personenwagens.
Wanneer won OM de Mille Miglia?
Bij de eerste editie van de Mille Miglia in 1927 eindigden OM-wagens op de eerste drie plaatsen. Het model dat dit presteerde was de OM 665 Superba.
Wanneer stopte OM met de productie van personenwagens?
Na de fusie met Fiat in 1928 werd de personenwagenproductie geleidelijk afgebouwd. In 1934 werd de laatste OM personenwagen geproduceerd.
Bestaat het merk OM nog?
Nee, de naam OM is volledig verdwenen. Na de personenwagens bleef het merk nog actief voor vrachtwagens, maar in 1975 werd ook dat onderdeel volledig in Fiat geïntegreerd.
Tekst geoptimaliseerd in mei 2026.
