Lagonda is een van de meest markante namen in de Britse autogeschiedenis: een merk dat in 1906 werd opgericht, meerdere faillissementen overleefde, door Aston Martin werd overgenomen en vandaag wordt gebruikt als platform voor futuristische elektrische luxe-auto’s. De naam Lagonda is ontleend aan Lagonda Creek, een rivier bij Staines in Engeland, de geboorteplaats van de oprichter.
Oprichting en vroege jaren (1906-1920)
Wilbur Gunn, een Amerikaan afkomstig uit Springfield, Ohio, vestigde zich aan het einde van de negentiende eeuw in Engeland. Hij begon met het bouwen van motorfietsen en later tricars in zijn tuinkas in Staines. In 1906 richtte hij officieel de Lagonda Motor Company op. De vroegste Lagonda-auto’s waren eenvoudige lichte voertuigen, maar Gunn had hogere ambities.
Een vroeg hoogtepunt was de overwinning in de 1910 Tourist Trophy op het Isle of Man, waarbij een Lagonda tricar de race won. Dit succes op racebaan gaf het merk de sportieve reputatie die het voor jaren zou koesteren.
Interbellum: de gouden jaren (1920-1939)
De jaren twintig brachten een reeks nieuwe modellen die het merk op de kaart zetten. De 14/60 was een populaire tussenklasser; de 2-Litre Speed Model bewees dat Lagonda ook sportief kon. De 3-Litre Speed Model van de late jaren twintig was echter het model dat internationaal doorbraak. Met een overwinning in de 24 uur van Le Mans in 1935 – gewonnen door een Lagonda M45 – bereikte het merk zijn sportieve hoogtepunt.
Aan het einde van de jaren dertig introduceerde Lagonda de spectaculaire V12, een technisch hoogstandje met een twaalfcilinder motor van 4,5 liter. De V12 was ontworpen door W.O. Bentley, die na zijn vertrek bij Rolls-Royce/Bentley bij Lagonda in dienst trad. De V12-modellen werden in kleine aantallen gebouwd en gelden vandaag als absolute collector’s items.
Aston Martin-tijdperk (1947-heden)
Na de Tweede Wereldoorlog bevond Lagonda zich in financiële moeilijkheden. In 1947 werd het merk overgenomen door David Brown, die in datzelfde jaar ook Aston Martin had gekocht. Brown begreep dat beide merken complementair waren: Aston Martin voor sportieve prestaties, Lagonda voor luxueuze grand tourers.
De eerste naoorlogse Lagonda’s, gebouwd tussen 1948 en 1958, gebruikten het nieuwe Bentley-ontworpen zescilinder motorblok. De 2.6 Litre en 3 Litre waren elegante salons die een kleine maar trouwe klantenkring vonden. Na 1958 verdween de naam Lagonda tijdelijk van de markt.
Lagonda Series 1 en 2 (1974-1990)
In 1974 werd de naam Lagonda opnieuw gebruikt voor een vierdeurs versie van de Aston Martin V8. De meest opmerkelijke herintroductie volgde in 1976 met de Lagonda Series 2: een revolutionair wigvormige sedan ontworpen door William Towns, met digitale instrumenten en een volledig elektronisch dashboard op een moment dat dergelijke technologie zelfs in de luchtvaart nog schaars was. De productie van de Series 2 en zijn opvolgers liep door tot 1990; in totaal werden 645 exemplaren gebouwd.
Moderna Lagonda-concepten (2009-heden)
Aston Martin lanceerde in 2009 een Lagonda concept dat een luxe SUV voorstelde. In 2019 verscheen de Lagonda Vision Concept: een volledig elektrische luxelimousine die liet zien hoe het merk de overgang naar emissievrij rijden wil maken. Het interieur van de Vision Concept – ontworpen door Aston Martin-designbaas Marek Reichman – won internationale designprijzen.
Lagonda staat vandaag gepland als Aston Martins elektrisch luxe sub-merk, al heeft COVID-19 en de moeilijke financiële situatie van Aston Martin de introductie van nieuwe productiemodellen meerdere malen uitgesteld.
Nalatenschap
Lagonda heeft een unieke positie in de autogeschiedenis: een Brits merk dat bijna een eeuw geleden werd opgericht door een Amerikaan, dat Le Mans won, dat in de jaren zeventig de grenzen van autotechnologie verlegde en dat vandaag als concept voor elektrische luxe bestaat. Klassieke Lagonda V12’s uit de jaren dertig behalen op veilingen prijzen van meerdere miljoenen euros.
Tekst geoptimaliseerd in mei 2026.
