Steyr-Daimler-Puch is een naam die buiten Oostenrijk weinig bekendheid geniet, maar het concern heeft een aanzienlijk stempel gedrukt op de Europese auto-industrie. Het Oostenrijkse industriële concern was actief in auto’s, fietsen, motorfietsen, landbouwvoertuigen en militair materieel. De auto-activiteiten liepen van de vroege jaren twintig tot de jaren negentig, met een bijzonder rijke productiegeschiedenis in Graz.
Achtergrond: drie fusies, één naam
De naam Steyr-Daimler-Puch weerspiegelt drie fusies in de Oostenrijkse industrie:
- Steyr Werke: opgericht in 1864 in Steyr als wapenfabrikant, produceerde na de Eerste Wereldoorlog ook auto’s en fietsen
- Austro-Daimler: de Oostenrijkse tak van het Daimler-concern, opgericht in 1899, produceerde hoogwaardige auto’s onder leiding van Ferdinand Porsche tot 1923
- Puch Werke: opgericht in 1899 in Graz door Johann Puch, produceerde fietsen, motorfietsen en later ook auto’s
De fusie van Steyr, Austro-Daimler en Puch in de jaren dertig leidde tot het conglomeraat Steyr-Daimler-Puch AG. Het hoofdkantoor voor de autoproductie werd gevestigd in Graz, Stiermarken. Na de Tweede Wereldoorlog concentreerde het concern zijn autoproductie op de locatie in Graz.
Puch 500 en 650 (1957–1975): de Oostenrijkse microcar
Het bekendste eigen autoproduct van Steyr-Daimler-Puch is ongetwijfeld de Puch 500. Technisch was de Puch 500 gebaseerd op de Fiat 500, maar mechanisch was de auto grondig anders: Puch verving de Fiat-motor door een eigen tweecilinder boxermotor met een watergekoeld ontwerp dat efficiënter was dan de luchtgekoelde Fiat-eenheid.
Technische specificaties van de Puch 500:
- Motor: 493 cc tweecilinder boxer, watergekoeld
- Vermogen: 16 pk (basisversie) tot 26 pk (sportversie)
- Transmissie: vierversnellingsbak
- Carrosserie: staal, 2-deurs berlina of cabrio (Puch 500 Cabriolet)
- Gewicht: circa 480 kg
- Productie: circa 112.000 exemplaren (1957–1975)
De Puch 500 won diverse Alpinerally’s dankzij zijn kleine formaat en betrouwbare motor. In Oostenrijk en omringende landen was het een populair stadsvoertuig. De sportversies — de Puch 500 S, 500 D en het racemonster 500 TR — zijn nu gewaardeerde verzamelobjecten.
De Puch 650 was een grotere versie met 643 cc motor en meer comfort, geproduceerd in kleinere aantallen. Ook de Puch 700 C (een coupé-variant) behoort tot de zeldzamere Puch-producten.
Puch Haflinger (1959–1974): terreinwagen voor bergen
De Haflinger was een licht terreinvoertuig ontworpen voor gebruik in bergachtig Alpengebied. Met een vlakke carrosserie, permanente vierwielaandrijving en een portal-assen-constructie (waarbij de aandrijfassen hoger liggen dan het wielcentrum voor meer bodemvrijheid) was de Haflinger buitengewoon capabel voor zijn klasse en formaat.
- Motor: 643 cc tweecilinder boxermotor, 27 pk
- Aandrijving: permanente 4×4, portaalassen voor en achter
- Laadvermogen: circa 450 kg, leverbaar als pikup, ambulance en militaire uitvoering
- Productie: circa 16.600 exemplaren
De Haflinger werd gebruikt door het Oostenrijkse en Zwitserse leger en door bergboerenboerderijen. Het voertuig is een gerespecteerd verzamelobject in de offroad-wereld.
Puch Pinzgauer (1971–2000): robuust legervoertuig
De grotere opvolger van de Haflinger was de Pinzgauer, vernoemd naar een Oostenrijks paardenras. De Pinzgauer was een zwaarder terreinvoertuig dat zowel door het Oostenrijkse leger als door diverse andere nationale legers werd ingezet. De constructie met portaalassen en een centraal geplaatst motor-versnellingsbak-geheel gaf het voertuig buitengewone bodemvrijheid en stabiliteit in ruig terrein.
- Motor: luchtgekoelde zescilinder boxermotor (later ook dieselvarianten)
- Aandrijving: permanente 4×4 of 6×6
- Productie: tienduizenden exemplaren over de volle productieperiode
Puch G / Mercedes G-Klasse (1979–heden)
Het meest internationaal bekende product van Steyr-Daimler-Puch is de samenwerking met Mercedes-Benz op de G-Klasse. In 1979 introduceerden Mercedes en Steyr-Daimler-Puch gezamenlijk de Geländewagen, beter bekend als de G-Klasse of G-Wagen. De productie vond — en vindt nog altijd — plaats in de fabriek van Magna Steyr in Graz.
In Oostenrijk en sommige andere markten werd de G-Klasse jarenlang verkocht als Puch G, met een eigen radiatorgrille en emblematiek. Technisch was de auto identiek aan de Mercedes G. Na de privatisering en reorganisatie van het Steyr-concern in de jaren negentig werd de Puch-naam op auto’s niet meer gebruikt, maar Magna Steyr in Graz produceert nog altijd de G-Klasse — inmiddels als aannemer voor Mercedes.
Einde van eigen autoproductie
In de jaren negentig beëindigde Steyr-Daimler-Puch zijn eigen autoproductie. Het concern werd opgesplitst en de onderdelen verkocht aan internationale investeerders. De Graz-fabriek werd Magna Steyr, een contractfabrikant die voor diverse automerken produceert. Het Puch-fietsen- en motorfietsenonderdeel bestaat nog steeds als apart merk.
Veelgestelde vragen over Steyr-Daimler-Puch
Wat is de relatie tussen Puch en Mercedes?
Steyr-Daimler-Puch produceerde de Mercedes G-Klasse in Graz vanaf 1979. In Oostenrijk werd het voertuig als Puch G verkocht. De productielocatie in Graz (nu Magna Steyr) maakt nog altijd de G-Klasse als contractfabrikant voor Mercedes.
Is de Puch 500 een Fiat?
Niet exact. De Puch 500 was gebaseerd op de carrosserie van de Fiat 500, maar Puch verving de motor door een eigen tweecilinder boxer. De Puch 500 heeft daardoor andere rijkarakteristieken dan de Fiat 500 en is mechanisch een apart product.
Zijn er Puch 500’s te koop?
Ja, via Oostenrijkse en internationale klassieke automarkten. Een rijdende Puch 500 kost circa 5.000–15.000 euro afhankelijk van staat. Een gerestaureerde Puch 500 S of TR kan aanzienlijk meer kosten. In Oostenrijk zijn diverse clubs actief rond de Puch 500.
Wat is de Haflinger?
De Puch Haflinger is een licht terreinvoertuig met permanente vierwielaandrijving, geproduceerd van 1959 tot 1974 in circa 16.600 exemplaren. Vernoemd naar een Oostenrijks paardenras. Gebruikt door Alpenboeren en het Oostenrijkse en Zwitserse leger.
Tekst geoptimaliseerd in mei 2026.
